Pek çok mobilya ustası kesim planını hâlâ tecrübeye dayanarak kâğıtta veya bir Excel tablosunda çiziyor. Bir şifonyer için bu işe yarar. Ama 80 parçalı, üç farklı desenli ve parçaların yarısı bantlı bir mutfak için elle hesaplamak yavaşlar ve hatalar doğrudan levha faturasına yansır. Ebatlama programı tam olarak bu kısmı üstlenir: kesim listesini ve mevcut levhaları alır, size kesim şemasını, kesim sırasını ve atölye belgelerini geri verir.
Bu rehberde böyle bir programın gerçekte ne yaptığını, seçerken hangi kriterlerin önemli olduğunu, Excel ve masaüstü programlarla nasıl karşılaştırıldığını ve OptimCut'ta eksiksiz bir iş akışının nasıl göründüğünü göreceksiniz.
Bir ebatlama programı ne yapar
Kısacası program bir yerleşim problemini çözer: bir dizi dikdörtgeni (parçaları) başka dikdörtgenlere (levhalara) nasıl yerleştirelim ki olabildiğince az levha ve olabildiğince az fire kullanalım. Bunun üstüne atölyenin gerçek kurallarına da uymak zorundadır.
- Uçtan uca (giyotin) kesimler. Yatar daire veya panel ebatlama makinesinde her kesim, kestiğiniz parçanın bir ucundan diğer ucuna geçer. Plan ekranda iyi görünmekle kalmamalı, bu şekilde kesilebilir olmalıdır.
- Kesimde kaybolan malzeme. Bıçağın her geçişi (testere payı) birkaç milimetre tüketir.
- Ham levhanın kenarları. Fabrika kenarları çoğu zaman çentikli veya tam gönyede değildir, bu yüzden tıraşlanır.
- Ahşap desenli dekorlarda desen yönü.
- Parçanın kesileceği ölçüyü değiştiren kenar bandı.
İşe yarar sonuç yalnızca bir çizim değildir. Operatörün hiçbir şey hesaplamadan çalışabileceği bir belge setidir: ölçülü şema, kesim adımları, parça etiketleri ve satın alma için levha ve kenar bandı ihtiyacı.
OptimCut motoru genetik algoritmalar kullanır: birçok olası yerleşim üretir, en iyilerini saklar ve bunları döngü döngü birleştirerek düşük fireli bir çözüm bulur. Aynı fikir, 2000'lerde Romanya'da Softrust Computers tarafından geliştirilen ve atölyelerde yıllarca kullanılan Windows için OptimCut programının da temelindeydi. 2026'da FORTRUST S.R.L. tarafından, hesaplaması sunucuda yapılan bir web uygulaması olarak yeniden inşa edildi.
Optimizasyon neden önemli: malzemenin maliyeti
Standart bir sunta levha genellikle 2800 × 2070 mm'dir, yaklaşık 5,8 m². Bu alanın bir kısmı her zaman kaybolur: kenar tıraşı, her kesimdeki bıçak genişliği ve hiçbir parçanın sığmadığı şeritler. İyi bir planla vasat bir plan arasındaki fark, aynı kesim listesi için kaç levha açtığınızda görülür.
Aşağıdaki örnek, tek bir levhadaki aynı parçalar için bile yalnızca yerleşimin ne kadar önemli olduğunu gösteriyor.
Örnek: bir levhaya kaç adet 720 × 560 mm parça sığar
Levha 2800 × 2070 mm, her kenardan 10 mm tıraşlanmış: kullanılabilir alan 2780 × 2050 mm (5,70 m²). Testere payı: 4 mm.
1. seçenek, tüm parçalar aynı yönde (720 levha boyunca): boyda 3 parça (3 × 720 + 2 × 4 = 2168 mm) ve ende 3 parça (3 × 560 + 2 × 4 = 1688 mm). Bu 9 parça eder, yani 3,63 m²; tam levhanın yaklaşık %63'ü.
2. seçenek, karışık yerleşim: aynı 9 parça, artı boy boyunca kalan şerit (2780 − 2168 − 4 = 608 mm genişliğinde); bu şeride 90° döndürülmüş 2 parça daha sığar (boyda 560, ende 2 × 720 + 4 = 1444 mm). Bu 11 parça eder, yani 4,44 m²; levhanın yaklaşık %77'si.
44 parça için birinci seçenekle 5, ikinciyle 4 levhaya ihtiyacınız olur. Koşul: parçaların serbest desenli olması, yani döndürüldüğünde mobilyada belli olmaması.
Onlarca farklı ölçünün bulunduğu gerçek bir kesim listesinde elle denenemeyecek kadar çok kombinasyon vardır. Program tam burada kazanır: binlerce seçeneği dener, size en az levhalı planı gösterir ve ne kadar malzeme kaybolduğunu hemen görürsünüz. Firenin kaynakları ve kontrol altında tutulması hakkında daha fazlası sunta kesim firesi makalesinde.
Kesim programı seçerken nelere bakılmalı
Kesim optimizasyonu programlarının çoğu demoda iyi görünür. Farklar gerçek bir sipariş girdiğinizde ortaya çıkar. Atölyede önemli olan kriterler şunlardır.
Desen yönü, testere payı ve kenar tıraşı
Program her parça için döndürülüp döndürülemeyeceğini bilmelidir. Ahşap desenli kapaklar, çekmece önleri ve görünen yanlar sabit desenlidir; çekmece tabanları veya gizli raflar serbest desenli olabilir. Ayrıntılar suntada desen yönü rehberinde.
Aynı derecede önemli: testere payı (bıçağa bağlı olarak genellikle 3–4,5 mm civarı) ve levha kenar tıraşı (fabrika kenarlarında çoğunlukla kenar başına 10–15 mm). Program bunları düşmezse şemadaki ölçüler testerede tutmaz. Bkz. testere payı ve levha kenar tıraşı.
Kenar bandı ve kesim ölçüleri
Net (bitmiş) ölçülerle çalışıyorsanız, program bantlı kenarlardan bant kalınlığını (ABS veya PVC, genellikle 0,4 ile 2 mm arası) kendisi düşmeli ve ön frezeleme yapıyorsanız frezenin aldığı payı geri eklemelidir. Aksi hâlde bunları parça parça elle hesaplarsınız. Kalınlığa göre kenar bandı ihtiyacı da aynı yerden çıkmalıdır; bkz. mobilya için kenar bandı hesabı.
Kesim sırası ve atölye belgeleri
Operatör hangi sırayla keseceğini bilmiyorsa ekrandaki iyi bir plan işe yaramaz. Adım adım bir kesim föyü (hangi parça alınacak, cetvele hangi ölçü ayarlanacak, ne düşecek), ölçülü şemalar ve parçalara yapıştırılacak etiketler arayın; böylece montajda yanlar karışmaz.
Stok ve tekrar kullanılabilir artıklar
Bir siparişten kalan büyük artıklar parasını ödediğiniz malzemedir. İşe yarar bir program onları yeni levhaların yanında stokta tutar ve bir sonraki siparişte kullanır. İdeal olarak stok, bir kesim işini onayladığınızda kendiliğinden düşer.
Dışa aktarma, erişim ve fiyat
- Levha ihtiyacını tedarikçinize gönderebilmek veya Excel'de açabilmek için CSV ya da PDF olarak dışa aktarma.
- Nerede çalıştığı: yalnızca ofis bilgisayarında mı, yoksa tarayıcıda, tablette ve telefonda, makinenin hemen yanında da mı.
- Kesim listesini içe aktarma: Excel'den yapıştırma veya tasarım programından içe aktarma.
- Fiyat ve ücretsiz deneme: ödeme yapmadan önce kendi siparişlerinizde test edebiliyor musunuz?
Doğruluk
Şemadaki ölçüler testerede tutmalı: testere payı, kenar tıraşı, kenar bandı, desen yönü.
Belgeler
Kesim föyü, şemalar, etiketler ve malzeme ihtiyacı; yazdırmaya hazır.
Stok
Yeni levhalar ve artıklar tek yerde, her kesim işinden sonra güncellenir.
Erişim
Her cihazda, kurulum olmadan ve tek bir bilgisayara bağlı lisans olmadan.
Excel veya elle hesap ile kesim optimizasyonu programı
Excel listeler için iyidir: parçalar, adetler, alanlar. Net alanı ve levha sayısı tahminini hesaplayabilir (bkz. kaç sunta levhaya ihtiyacınız var). Kendi başına yapamadığı şey yerleşimdir: parçaların uçtan uca kesimlerle ve desen yönüne uyarak gerçekten sığıp sığmadığını bilmez.
Kâğıt üzerinde elle hesaplamanın avantajı tecrübedir: iyi bir usta düzgün bir yerleşimi hızla görür. Dezavantajı zaman ve onlarca seçeneği karşılaştıramamaktır. Kesimden sonra fark edilen bir ölçü hatası da size bir levhaya mal olur.
| Kriter | Kâğıt / Excel | Masaüstü program | Online program (tarayıcı) |
|---|---|---|---|
| Parça yerleşimi | Elle, tecrübeyle | Otomatik | Otomatik |
| Testere payı, tıraş, desen, kenar bandı | Elle hesaplanır | Genellikle evet | Genellikle evet |
| Kesim föyü ve etiketler | Hayır | Programa bağlı | Programa bağlı |
| Kurulum | Hayır | Evet, her bilgisayara | Hayır, yalnızca tarayıcı |
| Telefon / tabletten erişim | Kısmen (Excel) | Genellikle hayır | Evet |
| Güncellemeler | — | Elle, bazen ücretli | Otomatik |
| Bilgisayar bozulunca veriler | Yedek yoksa kaybolur | Yedek yoksa kaybolur | Hesabınızda kalır |
Online program mı, masaüstü program mı
Klasik kesim programları, lisansı o bilgisayara bağlı olarak bir Windows bilgisayara kurulur. Yalnızca ofiste çalıştığınız sürece iyi iş görürler. Sorunlar, müşterinin yanında teklif hazırlamak istediğinizde, operatör şemayı makinenin yanında görmek istediğinde veya bilgisayar bozulduğunda başlar.
Online levha kesim optimizasyonu programı tarayıcıda çalışır. Hiçbir şey kurmazsınız; bilgisayardan, tabletten veya telefondan giriş yaparsınız ve verileriniz (malzemeler, stok, reçeteler, kayıtlı föyler) her yerde aynıdır. OptimCut'ta hesaplama sunucuda yapılır, bu yüzden eski bir telefon bile sonucu hızla alır.
Bedeli: bir optimizasyon başlatmak için internet bağlantısı gerekir. Föyleri PDF olarak indirip yazdırabilirsiniz; böylece sinyal olmasa da atölyede elinizde olur.
Zaten bir masaüstü programınız varsa, başka birini denemek için ondan vazgeçmeniz gerekmez. Yakın tarihli bir siparişi alın, aynı kesim listesini ikisine de girin ve levha sayısını, artıkları ve kesim föyünün ne kadar kolay okunduğunu karşılaştırın.
OptimCut'ta adım adım nasıl çalışılır
İş akışı bir siparişin gerçek yolunu izler: malzemeler, stok, mobilya, optimizasyon, üretim. İlk üçünü bir kez doldurur ve zamanla güncel tutarsınız.
- 1Malzeme kataloğunu doldurun
Çalıştığınız malzemeleri (sunta, MDF, HDF) operatörünüzün tanıdığı adla ve isteğe bağlı olarak üretici koduyla ekleyin.
- 2Stoktaki levhaları kaydedin
Her malzeme için: boy, en ve kaç adet olduğu. Kesimden sonra kalan tekrar kullanılabilir artıklar aynı stokta ayrı olarak görünür.
- 3Mobilyayı bir kez tanımlayın
Bir reçeteye parçaları net ölçüleriyle, malzemesiyle, desen yönüyle (sabit veya serbest) ve her kenardaki bantla girersiniz. Reçeteler kategorilerde gruplanır ve çekmece gibi alt montajlar içerebilir. SketchUp veya PRO100'den CSV kesim listesi de içe aktarabilirsiniz.
- 4Neyin kesileceğini seçin
Reçeteleri ve modül sayısını seçin ya da parçaları doğrudan girin; Excel'den yapıştırmak da mümkündür. Program size malzeme ihtiyacını gösterir ve testere bıçağı, tıraş ve kullanılmayan boşluklar için %30 rezervle stoktan levha önerir.
- 5Kenar tıraşını, ön frezelemeyi ve yöntemi ayarlayın
Levhaları tıraşlayıp tıraşlamayacağınızı ve kaç mm, bantlı parçalara ön frezeleme yapıp yapmayacağınızı, bıçak genişliğini, minimum tekrar kullanılabilir artığı ve yöntemi seçin: Otomatik, Endüstriyel, Küçük parti veya Hassas.
- 6Sonucu kontrol edin
OptimCut planı kendisi kontrol eder: her parça bir levhada, çakışma yok, makinenin yapabileceğinden uzun kesim yok ve bıçak için fazla dar şerit yok. Varsayılan olarak kesim sırası eldeki parçayı takip eder; böylece levha olabildiğince az çevrilir.
- 7Atölyeye gönderin
Şemaları, kesim föyünü, etiketleri veya eksiksiz föyü PDF olarak yazdırın; levha ihtiyacını, kesim listesini, kenar bandı ihtiyacını ve artıkları CSV'ye aktarın. Onayladığınızda föy kaydedilir, kullanılan levhalar stoktan düşülür ve iyi artıkları geri eklersiniz.
Stok ve reçete olmadan hızlı bir tahmin için Hızlı optimizasyon modülü var: levha ve parça ölçülerini girin, kesim planını hemen görün. Levha kesim hesaplayıcısı makalesinde anlatılıyor. Eksiksiz bir sipariş örneği için suntadan mutfak için kesim planı makalesine bakın.
Her adım, her düğme ve mesajla birlikte kullanım kılavuzunda açıklanmıştır.
Fiyat ve ücretsiz hesapla neler alırsınız
OptimCut'ın iki hesap türü vardır. Tüm fiyatlar fiyatlar bölümünde.
Deneme, ücretsiz
Ayda 3 optimizasyon, optimizasyon başına 100 parçaya kadar, kart yok. Programı kendi siparişlerinizde denemek için yeterli.
Pro, ayda 20 EUR
Günde 20 optimizasyon, optimizasyon başına 300 parçaya kadar ve büyük siparişler için Hassas yöntem. İstediğiniz zaman iptal edin.
Uygulama, web sitesi ve kılavuz Romence, İngilizce, Bulgarca, Sırpça ve Türkçe olarak sunulur; destekle doğrudan hesap menüsünden iletişime geçebilirsiniz.
Sonuç
İyi bir ebatlama programı sipariş başına levha sayısını azaltır, size hesaplama zamanı kazandırır ve operatöre makinede ölçü hesaplatmayan net bir föy verir. Seçerken desen yönünü, testere payını, kenar tıraşını ve kenar bandını hesaba katıp katmadığına, atölyede ihtiyaç duyduğunuz belgeleri üretip üretmediğine ve her yerden kullanılıp kullanılamadığına bakın.
En basit test gerçek bir siparişdir. Ücretsiz bir hesap oluşturun, son işinizin kesim listesini girin ve hesaplanan planı gerçekte kestiğiniz planla karşılaştırın.
Sık sorulan sorular
Ücretsiz bir ebatlama programı var mı?
Evet. OptimCut Deneme hesabı ücretsizdir; ayda 3 optimizasyon, optimizasyon başına 100 parçaya kadar içerir ve kart gerektirmez. Daha büyük hacimler için ayda 20 EUR'luk Pro plan vardır.
Kesim programını telefonumda kullanabilir miyim?
Evet. OptimCut tarayıcıda; bilgisayarda, tablette veya telefonda çalışır ve hesaplama sunucuda yapılır. Şemaları ve föyleri telefonunuzda açabilir veya yazdırmak için PDF olarak indirebilirsiniz.
Program testere payını ve levha kenar tıraşını hesaba katıyor mu?
Evet. Bıçak genişliği optimizasyonu başlatırken ayarlanır, kenar tıraşı ise 2 veya 4 kenarda, kenar başına mm olarak seçilir. Tekrar kullanılabilir artıklar ikinci kez tıraşlanmaz.
Kesim listesini Excel'den veya tasarım programımdan içe aktarabilir miyim?
Evet. Parçalar modunda listeyi ad, boy, en, adet sütunlarıyla doğrudan Excel'den yapıştırırsınız. Mobilya reçeteleri için SketchUp veya PRO100'den dışa aktarılmış bir CSV kesim listesini içe aktarabilirsiniz.
Bir kesim optimizasyonu programı ne kadar malzeme tasarrufu sağlar?
Siparişe bağlıdır: parça ölçüleri, kaç tanesinin sabit desenli olduğu ve mevcut levhalar. Öğrenmenin en adil yolu, aynı kesim listesinde kendi planınızdaki levha sayısını programın hesapladığıyla karşılaştırmaktır.
3.0.0 sürümünü deneyin
Deneme hesabı ücretsizdir: ilk kesim planlarınızı dakikalar içinde, doğrudan tarayıcınızdan oluşturun.